Ẩn mình bên bờ Adriatic, Marche không nổi tiếng rầm rộ nhưng lại là quê hương của một trong những giống nho trắng đặc sắc nhất nước Ý – Verdicchio. Đây cũng là vùng hiếm hoi nơi rượu vang sủi đỏ DOCG được sản xuất từ nho Vernaccia Nera. Vừa cổ điển vừa táo bạo, Marche là một vùng rượu vang đầy những bất ngờ thú vị.
Hãy cùng theo chân Don Vino để tìm hiểu thêm về vùng rượu vang này nhé!
Vị trí và điều kiện tự nhiên
Nguồn: Winetourism.com
Marche có hình tam giác nghiêng độc đáo, với hai cạnh dài được tạo nên bởi dãy núi Apennine ở phía tây và bờ biển Adriatic ở phía đông. Vùng này giáp với Emilia-Romagna ở phía bắc, Abruzzo ở phía nam và được ngăn cách với Umbria bởi dãy núi Apennine. Nhờ địa hình đặc biệt và chịu ảnh hưởng của núi, biển cùng các con sông như Metauro, Potenza, Tronto và Nera, Marche sở hữu nhiều tiểu vùng khí hậu – từ mát mẻ ven biển đến ấm áp trên đồi núi – vô cùng lý tưởng cho việc trồng nho.
Về thổ nhưỡng, Marche được thiên nhiên ban tặng những dải đất phong phú: đất đá vôi, đất sét và đất đá vôi pha sỏi. Những vùng đồi thoai thoải, điển hình như quanh Ancona, cung cấp điều kiện hoàn hảo để nho phát triển với độ phức hợp hương vị và cấu trúc tốt.
Di sản làm rượu vang phong phú
Lịch sử làm rượu vang của Marche kéo dài hàng ngàn năm, chịu ảnh hưởng từ nhiều nền văn hóa như Etruscan, La Mã và Lombard. Những lớp trầm tích văn hóa này đã góp phần định hình nên một truyền thống làm vang phong phú, đa dạng về phong cách và đặc trưng vùng miền.
Hiện nay, Marche có khoảng 16.000 ha vườn nho, sản xuất gần 1 triệu hecto lít rượu vang mỗi năm. Phần lớn vang được dán nhãn Vino di Tavola hoặc IGT Marche, trong khi khoảng 20% mang nhãn DOC và 5% đạt chuẩn DOCG – tỷ lệ này tuy thấp hơn so với vùng Piedmont (40%) nhưng cao hơn nhiều so với Sicily và Calabria (5%).
Các giống nho đặc trưng
1. Nho trắng
Nho Verdicchio
- Verdicchio – linh hồn của rượu vang trắng Marche, đã được trồng ở vùng này hơn 600 năm.
- Trebbiano – phổ biến với nhiều biến thể, tạo nên những chai vang trắng nhẹ nhàng, dễ uống.
- Bianchello (hay Biancame) – giống nho vỏ mỏng, chín sớm, được trồng ven sông Metauro, làm nên rượu Bianchello del Metauro trứ danh.
- Các giống nho trắng khác như Pinot Bianco, Malvasia ToscanavàPecorino cũng góp phần làm phong phú thêm bản đồ rượu vang trắng của vùng.
2. Nho đỏ
Nho Montepulciano
- Montepulciano và Sangiovese – hai giống nho chủ lực của rượu vang đỏ miền Trung Ý, tạo nên dòng vang đậm đà, cấu trúc tốt như: Cònero DOCG Riserva, Rosso Cònero DOC và Rosso Piceno DOC.
- Lacrima di Morro d’Alba – vang đỏ thơm ngát từ giống nho Lacrima, đôi khi có phiên bản passito ngọt ngào độc đáo.
- Vernaccia Nera – nguyên liệu làm nên Vernaccia di Serrapetrona DOCG, một loại vang đỏ sủi bọt đầy lôi cuốn, kết hợp giữa rượu vang truyền thống và nét tươi vui hiện đại.
- Các giống phụ trợ khác như Ciliegiolo, Pinot Nero cũng góp phần hoàn thiện phong cách vang đỏ của vùng.
Các vùng và phân hạng rượu tiêu biểu
Marche sở hữu hơn 20 DOC và DOCG, trong đó có những tên tuổi nổi bật:
- Verdicchio dei Castelli di Jesi DOCG, Verdicchio di Matelica DOCG
- Cònero DOCG Riserva, Vernaccia di Serrapetrona DOCG
- Rosso Piceno DOC, Rosso Cònero DOC
- Lacrima di Morro d’Alba DOC, Bianchello del Metauro DOC
- Offida DOCG – nổi bật với các chai vang từ giống nho Pecorino
- Colli Maceratesi DOC – đặc biệt với nho Maceratino
- Esino DOC – phối trộn Verdicchio với Sangiovese và Montepulciano
- Terreni di Sanseverino DOC – tiềm năng đang được khai phá
Hầu hết các DOC này đều bao gồm cả vang đỏ và trắng, cho thấy sự linh hoạt và khả năng thích ứng của vùng Marche với nhiều phong cách làm vang khác nhau.
Bạn có biết?
- Marche là vùng duy nhất ở Ý có vang đỏ sủi bọt DOCG – Vernaccia di Serrapetrona.
- Verdicchio – giống nho biểu tượng của Marche, đã được trồng tại đây hơn 600 năm.
- Pecorino, giống nho từng suýt biến mất, nay đang giúp Marche tạo nên những chai vang trắng đầy tiềm năng.
- Địa hình đặc biệt: cùng lúc tiếp giáp núi Apennine và biển Adriatic, tạo nên thổ nhưỡng và khí hậu hiếm có.
- Những chai Verdicchio từng gây chú ý toàn nước Ý với thiết kế chai hình đài hoa tulip vào thập niên 60–70.
Lời kết
Marche là một viên ngọc ẩn trong bản đồ rượu vang Ý – nơi núi và biển giao thoa, truyền thống và sáng tạo gặp gỡ. Từ những chai Verdicchio mát lành đến ly Conero đậm đà, từ dòng vang sủi Vernaccia độc đáo đến các blend đỏ – trắng đa phong cách, Marche xứng đáng được khám phá và nâng niu trong mỗi lần rót vang.
*Nguồn tham khảo: Wine Searcher